EKONOMİNİN İÇİ GERÇEĞİ, DIŞI HÜKÜMETİ GÖSTERİYOR

Bir ekonominin geleceğini, tasarruf ve yatırımlar belirler. Dış işlemler cari açığı da iç tasarruf oranının düşük olmasıdır.

 

AKP iktidarı, günübirlik sıcak para –  kur- borsa- faiz kısır döngüsü içinde, günübirlik politikalara sıkıştı kaldı. Bu nedenle ekonominin genel dengesi ile meşgul değil. Meşgul olmadığını Devlet Planlama Teşkilat’ını kapatarak ve Kalkınma Planlarını rafa kaldırarak da gösterdi.

 

 

 

Gerçekte ise yetersiz iç tasarruf ve ortaya çıkan cari açığını sürdürülmesi mümkün değil. Şimdilik gidiyor. Ancak Ekonomiyi kanırtarak gidiyor. Türkiye varlıklarını, altyapısını, Bankalarını yabancıya sattı. Son on yılda dış borçlar iki katından fazla arttı.

 

Cari açık, yatırım -tasarruf farkına eşittir. Tasarruf oranı düştüğü için aradaki farkı dış kaynak girişi ile sağlıyoruz. Söz gelimi Kalkınma bakanlığının 2011 yılı kaynaklar harcamalar dengesi şöyledir:

 

2011 YILI KAYNAKLAR HARCAMALAR DENGESİ  

 

                                               GSYH ORANI ( YÜZDE )

 

TOPLAM İÇ TASARRUF                    14.1

TOPLAM TÜKETİM                            85.9

TOPLAM YATIRIMLAR                       22.5

TOPLAM YURT İÇİ TALEP               108.4

YATIRIM -TASARRUF FARKI                8.4

CARİ AÇIK                                            8.4

 

Türkiye de iç tasarrufların GSYH’ ya oranı yüzde 14.1 olurken , Çinde yüzde 45 ve Hindistan’da yüzde 31 İngiltere yüzde 22, ABD yüzde 22,1, Fransa yüzde 24,2dir.

 

Bu anlamda Türkiye’nin bir sorunu tasarruf yetersizliği … Diğer bir sorunu ise yetersiz yatırımlardır. Bu sorunlar devam ettiği sürece , uzun dönemli ve istikrarlı bir büyüme ve kalkınma sağlamak imkanı yoktur. 

 

Yatırımlara gelince … Merkez Bankasının 2012 yılı Güz dönemi yatırım anketine göre ,  İmalat sanayiinde yatırım üretim artışı yaratacak yeni yatırımların payı düşüktür. Aşağıdaki tabloda görüldüğü gibi yatırımların çoğu , yıpranmış tesis ve ekipmanların değiştirilmesi ( amortismanı ) için yapılmaktadır.

 

YATIRIMLARIN   AMACI

                                              

 

                                                                 2012 YILINDA                                      2013 YILINDA

                                                                     YAPILAN                                            YAPILACAK

                                                            (YÜZDE PAY )                                        (YÜZDE PAY )

                                                        

AMORTİSMAN                                                        29.8                                                    28.7

ÜRETİM KAPASİTESİ ARTIŞI                              27.2                                                    25.4

VERİMLİLİK ARTIŞI                                              26.3                                                     28.5

DİĞER                                                                                  16.7                                                    17.4                

Üstelik 2012 yılında üretim kapasitesinin artırılması için yapılan yatırımların toplam yatırımlar içindeki payı yüzde 27.2 iken 2013 yılında yüzde 25.4’e geriliyor. Yatırımların talep açısından etkisi aynı olmakla birlikte , üretim artışı yaratan yatırımlar ve verimlilik artışı yaratan yatırımlar , toplam üretimi artırmaktadır.

 

Yeni yatırımları etkileyen faktörlerin başında talep artışı geliyor. Mamafih MB İmalat  sanayi anketinden de  bu sonuç çıkıyor.

 

2013  İMALAT SANAYİİNDE YATIRIMLARI  ETKİLEYECEK  FAKTÖRLER

              .                                                                                                                  .

                                           

                                           ÖNEMLİ                               ÖNEMSİZ

TALEP                                   83.8                                        16.2

BEKLENEN KAR                 74.7                                        25.3

FİNANSMAN                         53.1                                        46.9

TEKNİK FAKTÖRLER        64.7                                        35.3

DİĞER                                               41.8                                        58.2

 

Önce Toplam talebin yurt içindeki payı ile talep artışının farklı olduğunu anımsatalım.2012 yılında toplam talep artışı düşük kaldı. 2013 yılında da  büyümesi beklenmiyor. Bu demektir ki , yatırım artışı da sınırlı olacaktır. Ayrıca  bankaların kredilerden yüksek faiz dışında , ayrıca çok sayıda komisyon alması nedeniyle , finansman imkanları da sınırlı olacaktır. Yani yeni yatırımları teşvik edecek finansman imkanları da artmayacaktır.  

 

Sonuç , yine sıcak paraya , ithalata , dış borçlanmaya , varlık ve banka satışlarına devam şeklinde olacaktır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir