TASARRUF ETMEYEN ÜRETİM DE YAPAMAZ

Sürdürülebilir bir büyüme için aynı zamanda toplam üretkenlik düzeyini artırmak gerekir. Üretkenliğin artması, yatırım düzeyi, teknoloji ve verimlilik artışlarıyla doğrudan ilişkilidir. Tasarruf – yatırım eksikliği, ödemeler bilançosuna cari işlemler açığı olarak yansır. Uzun dönemde, eğer doğrudan yabancı yatırımlarla finanse edilmiyorsa, cari açığı yönetmek imkânı yoktur. Bu nedenle yatırımların iç tasarruflarla yapılması, istikrarlı bir büyüme için önemli bir şarttır.

 

Bizde gönüllü tasarruflar olan bireysel tasarruflar Kurumsal tasarrufları (sosyal güvenlik sisteminde toplanan fonlar gibi) değerlendirecek finansal sistemlerin yetersiz olması, mevcut tasarrufların daha etkin değerlendirilmesini önlüyor.  Ayrıca  geleneksel olarak    ekonomik ve kültürel nedenlerle tasarruflar finansal sistem dışında , altın ve  döviz  şeklinde atıl finansal  yatırım şeklinde tutulmaktadır.

 

 

 

Toplam tasarruflar , kamu ve özel tasarruflardan oluşur. Kamu tasarrufları  ve kamu yatırımları , siyasi kararlar sonucu belirlenir. Kamu , vergilerle  cebri tasarruf yaratıyor. Özelleştirme  ve varlık satışları yoluyla kamunun varlığı azalıyor ve fakat geliri artıyor.

 

Türkiye de Özel tasarrufların GSYH ‘ya oranı   2004 yılına kadar yüzde 20’nin üstünde iken , 2005 yılından sonra yüzde 20’nin altında kalmış ve 2011 yılında yüzde 11.80 seviyesine kadar gerilemiştir.

 

Türkiye’de tasarrufları artırmak ve yatırıma yönlendirmek için , herşeyden önce

 

1)Tasarruf faizleri ile kredi faizleri arasında, makul bir kar marjını içerecek denge kurulmalıdır. Mevduat faiz oranı gibi kredi faiz oranları da yıllık tespit edilmelidir. Aylık faiz, istikrarsız ve değişebilirliği, oynaklığı yüksek ve sepkülatif bir finans piyasası icadıdır. Bu icat tasarrufları ürkütmüştür. Özel yatırımların finansmanını zorlaştırmıştır.

2) Gelir dağılımının aşırı bozuk olması nedeniyle İkili piyasa oluşmuştur. . Lüks malların üretildiği , ithal edildiği ve satıldığı bir piyasa , düşük kaliteli ve ucuz malların kitlesel olarak üretildiği ve satıldığı bir piyasa.

Lüks mal üretimi daha fazla kar sağladığı için , kaynaklar üretimin daha az , istihdamın daha düşük  ve kar marjının daha yüksek olduğu bu piyasayı tercih ediyor. Ekonomide potansiyel üretim gerçekleşmiyor. 

 

3) Türkiye de halen kayıt dışı yoldan yurt dışına kaynak çıkışı oluyor. Bu da iç tasarruf oranını düşürüyor. Kayıt dışı kaynak çıkışını önlemek için, yer altı ekonomisini önlemek gerekir. Ayrıca iç siyasi güveni oluşturmak gerekir.

4) Yabancı sermaye politikasını değiştirmeliyiz. Sıcak para tuzağından kurtulmalıyız. Kısa vadeli  sermaye hareketlerini(sıcak para )  kontrol etmek gerekir . Zira sıcak para kırılganlığı artırdığı için , girdiği ülkeye, sıfırdan yatırım yapan yabancı sermaye gelmiyor. Ya karlı iletmeleri satın alan sermaye giriyor. Bu durumda da kar ve faiz gibi faktör gelirleri olarak dışarıya kaynak transferi artıyor. Ya da kısa vadeli sermaye giriyor. Uzun vadeli sıfırdan yatırım yapacak ilave istihdam yaratacak sermayenin girmesi için , sıcak paranın kontrol edilmesi yanında ayırıcı teşvikler de verilmelidir.


Sıcak paradan vergi alınması yoluyla kontrol edilmesi , istikrarı daha çok bozuyor. Bu nedenle sıcak paradan yüzde 1 gibi , munzam karşılık alınması daha etkili bir kontrol sistemi olur.

 

5) Daha da önemlisi, yatırımların ve özellikle emek yoğun yatırımları artırmak için istihdam yükünü düşürmeliyiz. Türkiye’de istihdam üzerindeki vergi ve prim yükü, yüzde 37’den başlamaktadır. Yüksek istihdam yükü hem içeride, kayıt dışı istihdama neden oluyor… Bu sorun da haksız rekabet yaratıyor. Hem de Türkiye’nin dış rekabet gücünü düşürüyor. İstihdam yükünün daha düşük olduğu ülkelere karşı da, Türkiye’nin üretim maliyeti daha yüksek olmakta ve rekabet şansını azaltmaktadır. Yapılması gereken, istihdam yükünü yüzde 25’e indirmektir. Bu durumda kayıt dışı istihdam da azalacaktır. 8.5 milyona yükselen kayıt dışı istihdam önemli ölçüde düşecektir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.