Ekmek Kuyrukları Olur mu?

Son yıllarda spekülatif sermayenin her zaman iştahını kabartan ve bu nedenle  yükselen ekonomiler dediği ülke paraları dolara karşı değer kaybetti.

Türkiye ile karşılaştırmak için kur şoku öncesi 2017 Kasım ayı ile dünkü kurları karşılaştırdım. 4 yılda Hangi ülke parasının  dolara karşı ne kadar değer kaybettiğini hesaplarken TL’ yi birkaç defa değiştirmek zorunda kaldım. Zira TL uçan kuştan nem kapıyor.

BAE Türkiye ye yatırım yapacağım dedi , TL 13 liradan 12 liraya geriledi. Aslında BAE gibi Arap ülkeleri şark kurnazıdır.  Onların elinde düştüysek , kurtuluş yok demektir. Mamafih Mutabakat zaptı ve işbirliği anlaşması var ve fakat  ortada proje yoktur.

Yükselen ekonomilerden Arjantin İMF gözetiminde krizle boğuşuyor. Arjantin’den sonra  son dört yılda dolara karşı Dünyada en fazla değer kaybeden ülke TL’ sıdır.

2013 ve sonrasında Türk ekonomisi  dünyada kırılganlıkta ilk sıraya çıktı. Siyasi iktidar bunu görmezden geldi.  2009 finansal kriz yılında Gelişmekte olan ülkeler ortalama yüzde 1,9 oranında büyüdü. Dünya ortalama olarak yüzde eksi 1,6 oranında daraldı. Ama Türkiye daha fazla yüzde  eksi 4,7 oranında daraldı. İşsizlik oranı yüzde 14’  çıktı. O yıl krizin etkilerini  üretici ve tüketici olarak yaşadık. Ama o günkü Başbakan Erdoğan kriz teğet geçti dedi.

Bu gün Cumhurbaşkanı TL krizini de , kurtuluş savaşı  olarak ilan etti ama halk ekmek savaşı veriyor. Önceki gece akaryakıt istasyonlarında saatler süren kuyruklar oluştu.

Yaşadıklarımızdan bir kısmı ;

Yayıncılık durma noktasına geldi Siyasi iktidar SEKA’ yı 2005 yılında özel sektöre devretti. Özel sektör o yıllarda TL’nin aşırı değerli olması nedeni ile  üretim yerine kağıt ithalatını tercih etti. Türkiye kağıtta dışa bağımlı oldu. Şimdi kur bu kadar artınca , ithalat durdu, matbaacılar da depolarındaki kağıdı kur daha da artacak diye bekletiyor.

Müteahhitler taahhüt’e girmek istemiyor. Çünkü Türkiye demiri ithal ediyor. Bu günkü demir fiyatları ile ihaleye girenler , kur artışı ile iflas korkusu yaşıyor. Tahhütler durdu.

Şekerde sıkıntı var… Marketler yarım kilo veriyor. Zeytinyağı satışı  sınırlı , 2 teneke yapılıyor.

Döviz piyasasında panik var. Piyasadaki anlık volatilitenin yüksek olması sebebiyle bazı döviz büroları satışı durdurarak sadece alım işlemi yaptı. 

Fırıncılar un çuvalı 300 lira oldu.  TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Genel Başkanı Baki Remzi Suiçmez, Türkiye 2020’de 9.7 milyon ton buğday ithalatı yaptı ve  buna 2.3 milyar dolar ödedi.  2021de buğday ithalatı  11 milyon ton olur. Dünyada yükselen hububat fiyatlarından dolayı 240 dolara alınabilen bir ürünün şu an 330 dolardır. Yani içerde kurlar artarken ,dışarıda da buğday fiyatları artıyor.

Ekmek üreticileri de  ekmek fiyatları daha da  artmazsa fırınlar kapanır diyor.

İkinci Dünya savaşında ekmek karneye bağlandı.  Hepimiz endişe ediyoruz.   İlan edilen bu ekonomik kurtuluş savaşında da ekmek karneye bağlanacak mı ?

Konuştuğum birçok sanayici de , üretimde kısıntıya gittiğini söyledi . Zira  bu günkü satış fiyatları ile elde edeceği TL ile , depodan çıkardığı ithal malı yerine koymanın imkansız olduğunu biliyor.

Tüketici endişe ediyor. Zira TÜİK’in yayınladığı Kasım ayı Tüketici güven endeksi 2009 kriz yılının da altına düştü.

Siyasi iktidar artık  bilmelidir ki  dünya işlerini dini sloganlara ve naslara bağlayarak ,  algı yaratarak , halkın gözünü kapatamaz. Bir an önce ya istikrar önlemleri almalı veya erken seçime gitmelidir.

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir