YENİ LİRA EKONOMİK İSTİKRARA YARDIMCI OLACAK

Liradan altı sıfır atılması, ekonomide bugüne kadar yapılmış en iyi, en başarılı  uygulama olacaktır..

 Paradan sıfır atılması yıllardır gündemde olduğu halde, şimdiye kadar gerçekleşmedi..  Hatta iki kanun tasarısı hazırlandı..

İlk tasarı 1998 yılı sonunda hazırlandı.. Liradan 5 sıfır atılması isteniyordu.. Yani 100 bin lira bir lira olacaktı.. O tarihte  dolar henüz  milyon rakamına ulaşmamıştı.. Bir dolar 312 bin beş yüz liraydı. Eğer o zaman beş sıfır atılsaydı, bir dolar üç lira olacaktı. Ancak Yeni liraya intibak etmesi biraz zor olacaktı.. Zira Paradan üç veya altı sıfır atıldığında ,halkın yeni paraya intibak etmesi çok daha kolaydır.

2000 yılı ortasında da ikinci bir kanun tasarısı hazırlandı.. Bu defa tasarı altı sıfır atılmasını öngörüydü. O tarihte de dolar 621 bin 750 liraydı.. Tasarı hemen gerçekleşseydi, bir dolar altmış kuruş olacaktı..

Şimdi, 2004 başında uygulamada bir dolar 1,6 yeni lira dolayında olacaktır. Yeni liraya intibak ta daha kolay olacaktır.

Ayrıca yeni liraya geçişin şu faydaları olacaktır:

1)    Yeni Türk lirası , parasal fonksiyonları yeniden görmeye başlayacaktır.. Katrilyonlarla ifade edilen paranın kağıttan farkı yoktur.

2)  Merkez bankasının ifade ettiği gibi , Dünyada Swift sisteminde 99 trilyon liranın üstü , yani 14 haneden  fazla rakamla işlem yapılmıyor. Şimdi bu sıkıntı ortadan kalkacaktır.

3)  Çok sayıda sıfırlı paranın yarattığı işlem maliyetleri azalacaktır.

4)  Lira değerli olacak, tüketim eğilimi azalacaktır.. Bu durum enflasyonu olumlu etkileyecektir.

5)   Paramız itibar kazanacak ,dışarıda bol sıfırlı paranın yarattığı istikrarsızlık  imajı değişecektir.

Yeni liraya kolay intibak etmek için , satıcılar 2005  yılı boyunca etiketlerde ve listelerde fiyatları  hem eski lira hem de yeni lira üzerinden birlikte gösterecekler.

2006 yılı başında Liranın başından Yeni lafı kaldırılacak ve tekrar TL olarak devam edecektir.

Yeni lirayla birlikte , yuvarlama etkisiyle , fiyatların artması bir risk olarak durmaktadır.. Ancak, eski ve yeni lira birlikte yazılacağından , etiketlerde böyle bir etki olmaz. Fiili ödeme de olursa da , çok önemsiz olur.. Kaldı ki bu maliyet , bol sıfırlı paranın getirdiği maliyelerden daha önemsizdir.. Ayrıca yuvarlama etkisiyle bir defa ortaya çıkan fiyat artışı , enflasyon yaratmaz.. Zira , Enflasyon arz- talep makasının ortaya çıkmasıyla başlayan bir süreçtir. Daha da önemlisi bol sıfırlı parada yuvarlama etkisi daha fazla oluyordu.

 

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir