|
BİR gemide,
yolcuların hepsi bir tarafa yığılırsa, gemi o
tarafa doğru eğilir. Ekonomide de herkes kriz
olacak derse, gerçekten kriz olur. Buna “ekonomik
beklentiler” deniliyor. Hükümetin bir işi de, bu
beklentileri iyi yöne çevirmek... Beklentileri iyi
yönetmektir.
Ne var ki beklentileri de bir yere kadar
yönetebilirsiniz... Eğer makro dengeler aşırı
bozulursa, beklentilerinde bir önemi kalmaz.
Merkez Bankası ve TÜİK, reel kesimde, işyeri
yöneticileri ile anketler yaparak, reel kesimin
beklentilerini belirliyorlar. Reel Kesim güven
endeksi, yüzün üstünde ise güveni, yüz ise
güvensizlik sınırını, yüzün altı ise güvensizliği
gösteriyor.
2007 seçimlerinden sonra, Hükümetin ilk ayında
reel sektör güven endeksi 114.2 idi. Yani reel
sektör ekonomiye ve hükümete güveniyordu. Aradan
bir yıl geçti. Aynı endeks,94.5’e geriledi. Yani
reel sektör artık güven duymuyor.
Reel sektör güven duymaz ise yatırım yapmaz. Bunun
içindir ki iş adamları Mısıra ve başka ülkelere
yatırım yapıyor. Türkiye’de yatırım hacmi daraldı.
Mamafih, Merkez Bankası’nın yaptığı aşağıdaki
tabloda sabit sermaye yatırımları endeksi, 2007
yılı ağustos ayında 121.3 iken 2008 ‘in aynı
ayında 89.2’ye geriledi.
Reel sektör, gerek faizlerin, gerekse ekonomide
kırılganlığın ve riskin yüksek olması nedeniyle,
içeride yatırım yapmıyor. Başbakan yabancı sermaye
için Arap ülkelerine talep yaratırken, yerli
sermaye dışarıya gidiyor. AKP döneminde dışarıya
giden yatırım sermayesi 7.2 milyar dolara
yükseldi. Eğer bu sermaye yurt içinde yatırım
yapsaydı, 65 bin kişilik istihdam yaratacaktı.
TÜRKLERİN YURT DIŞINDA DOĞRUDAN YATIRIMLARI
İÇİN ÇIKAN SERMAYE
YILLAR
ÇIKAN SERMAYE YARATACAĞI
İSTİHDAM
(MİLYAR DOLAR)
2002
0.3
3.900
2003
0.5
5.500
2004
0.9
9.900
2005
1.1
10.800
2006
1.7
13.000
2007 (Tahmin) 3.0
25.800
AKP İKTİDARINDA ÇIKAN 7.2
65.000
Öte yandan reel sektör ankette siparişlerinin de
azaldığını da söylüyor. Daha önemlisi, reel sektör
güven endeksinde bir yıl önce ekonomide genel
gidişatı iyi görüyor iken, şimdi kötü gördüğünü de
belirtiyor.
Tüketicinin güveni dibe vurdu
TÜKETİCİ güven endeksi, 7 bin ile 8 bin kişi ile(
denek ) görüşülüp, yapılan bir ankettir.
Tüketiciler her zaman istismar edildiği için,
öteden beri bu sisteme güven duymuyorlar.
Buna rağmen, tüketici güven endeksi son bir yılda
dibe vurdu. |
